Salami - co to za wędlina, jakie są rodzaje i jak je podawać
Salami to chyba najbardziej znana wloska wedlina na swiecie - a jednoczesnie jedna z najczesciej mylonych. Bo salami to nie jeden produkt, a cała rodzina suszonych wedlin, z ktorych kazda ma inny smak, teksture i region pochodzenia. Czas uporządkowac te wiedze.
Co to jest salami i jak powstaje?
Salami to włoska wedlina suszona (insaccato), produkowana z mielonego mięsa wieprzowego (czasem z dodatkiem wolowiny), tluszczu, soli, pieprzu i czesto czosnku. Mięso nadziewane jest w naturalna lub sztuczna osłonke, a nastepnie dojrzewa od kilku tygodni do kilku miesiecy.
Nazwa pochodzi od wloskiego "salare" - solic. Kluczowy w produkcji jest proces fermentacji i powolnego suszenia - to wlasnie dlatego salami ma tak intensywny, zlozyony smak. Bialy nalot na skorce to szlachetna plesn (Penicillium nalgiovense), ktora chroni wedline i nadaje jej dodatkowy aromat. Nie trzeba go zmywac ani obierac - jest jadalny i pozadany.
Jakie są rodzaje włoskiego salami?
We Wloszech kazdy region ma swoje salami. Oto najwazniejsze:
Salame Milano
Najbardziej popularne na swiecie. Drobno mielone mieso wieprzowe z delikatnym pieprzem i czosnkiem. Tekstura jest jednolita, plastry cienkie i eleganckie. To wlasnie ten typ najczesciej trafisz w kanapkach i na pizzy za granicą Wloch.
Salame Napoli
Z Neapolu - nieco grubiej mielone, bardziej pikantne niz Milano. Wedzone, co daje mu ciemniejszy kolor i wyrazistszy smak. Czesto z dodatkiem papryczki chili.
Salame Toscano
Toskanski klasyk - grubo mielone mieso z duzymi kawałkami tluszczu widocznymi w plastrze. Delikatnie przyprawiony - głownie sol, pieprz, czosnek. Dojrzewa dlugo, smak jest intensywny i miesiesty.
Salame Calabrese / 'Nduja
Kalabryjskie salami z duzą iloscia papryczki peperoncino - czerwone i pikantne. Najbardziej ekstremalna wersja to nduja - miękkie, smarowalne salami, ktore jest praktycznie pastą chili z mięsem. Mamy ją w Delikatesach Vininova.
Salame Felino
Z okolic Parmy - uważany za najbardziej szlachetny. Grubo mielony, dojrzewa powoli, ma delikatny, slodkawy smak z nutą bialego wina i pieprzu.
Finocchiona
Toskanska specjalnosc z koprem wloskim (finocchio). Bardzo aromatyczna, z charakterystycznym anyzkowym posmakiem. Jesli lubisz nietypowe smaki - to Twoje salami.
Czym salami rozni sie od innych włoskich wedlin?
Wloskie wedliny to caly swiat, a roznice bywają zasadnicze:
- Salami vs prosciutto - prosciutto to caly udziec wieprzowy, solony i suszony w calosci. Salami to mieso mielone, nadziewane w osłonke i fermentowane. Kompletnie inna tekstura i smak
- Salami vs bresaola - bresaola to suszona wolowina, nie wieprzowina. Bardzo chuda, delikatna, podawana w cienkich plastrach z rukolą i parmezanem
- Salami vs mortadela - mortadela jest gotowana (nie suszona), gladka jak pasztet, z pistacjami. To bolonski odpowiednik "luncheon meat", ale znacznie szlachetniejszy
- Salami vs coppa - coppa (capocollo) to caly kawalek karku wieprzowego, solony i suszony - nie mielony jak salami
Jak podawac i jesc salami?
Salami to produkt gotowy do jedzenia - wystarczy odkroić plastry. Ale jest kilka sposobow, zeby wycisnąc z niego maksimum:
- Talerz antipasti - kilka rodzajow salami, prosciutto, oliwki, karczochy, bruschetta i dobry chleb. To klasyczny wloski poczatek posilku
- Na desce serow - salami pikantne + gorgonzola, salami lagodne + pecorino
- W kanapce (panino) - salami Milano + mozzarella + rukola + odrobina oliwy extra vergine
- Na pizze - dodawaj pod koniec pieczenia lub na gotową - dluzsze pieczenie wysusza salami
- W makaronie - pokroj w kostke i zesmaz z cebulą - swietna baza do sosu do rigatoni czy penne
Jak przechowywac salami?
Salami to produkt konserwowany, wiec jest znacznie trwalszy niz swieze mieso:
- Cale, nieokrojone - mozna trzymac w chlodnym, przewiewnym miejscu (spiżarnia, piwnica) nawet kilka tygodni. Nie musi byc w lodowce
- Po przekrojeniu - zabezpiecz miejsce ciecia folia spozywcza i wloz do lodowki. Zuzyj w ciągu 2-3 tygodni
- Pokrojone w plastry - w lodowce, szczelnie zapakowane, do 5-7 dni
- Bialy nalot - to normalne i pozadane. Jesli pojawi sie zielona lub czarna plesn - wytnij ten fragment z zapasem
Przed podaniem wyjmij salami z lodowki minimum 20-30 minut wczesniej. Temperatura pokojowa uwolni aromatyczne olejki i salami bedzie smakować znacznie lepiej niz prosto z chlodni.
Jak wybrac dobre salami?
Kilka wskazowek, ktore pomogą Ci wybrac:
- Sprawdz składniki - dobre salami zawiera: mieso wieprzowe, sol, pieprz, czosnek, ewentualnie wino. Jesli na liscie są E-ki, barwniki i "aromat dymu" - to nie jest prawdziwe wloskie salami
- Szukaj oznaczeń DOP/IGP - chronionych nazw pochodzenia. Np. Salame Felino IGP czy Finocchiona IGP gwarantują tradycyjna produkcje
- Kup w kawałku - plastry z ladki chłodniczej schnąc i tracą aromat. Cale salami dojrzewające w domu to zupelnie inny poziom
W Delikatesach Vininova znajdziesz wloskie specjaly idealne do tworzenia domowego talerza antipasti. Sprawdz tez nasze artykuły o carpaccio i ndui - kolejnych gwiazdach włoskiej kuchni mięsnej.
Przeczytaj też: Antipasti - kompletny przewodnik po włoskich przekąskach