Ciasto na pizzę to temat, który potrafi podzielić nawet największych fanów włoskiej kuchni. Bo prawda jest taka - nie ma jednego "najlepszego" ciasta. Wszystko zależy od tego, jaki styl pizzy chcesz zrobić i w czym będziesz ją piec. W tym przewodniku znajdziesz 4 sprawdzone przepisy na ciasto, dopasowane do konkretnych stylów i sprzętów.
Neapolitańska, rzymska czy na blachę - czym się różnią?
Zanim zaczniesz mieszać mąkę z wodą, musisz podjąć jedną decyzję - jaki typ pizzy chcesz zrobić. Oto 3 główne style włoskiej pizzy i ich kluczowe cechy:
Hydracja to stosunek wody do mąki w cieście, wyrażony w procentach. 60% hydracji oznacza 600 ml wody na 1 kg mąki. Im wyższa hydracja, tym ciasto jest luźniejsze, bardziej wilgotne i trudniejsze w obróbce - ale daje lżejszy, bardziej napowietrzony efekt końcowy.
Do wyliczenia dokładnych proporcji składników polecamy kalkulator Klubu Miłośników Pizzy - wystarczy wybrać styl pizzy, liczbę kulek i hydracją, a kalkulator poda dokładne gramaturę każdego składnika.
Przepis na ciasto na pizzę neapolitańską - piec Ooni
Jeśli masz piec do pizzy (Ooni, Gozney, Roccbox lub podobny), który rozgrzewa się do 400-500°C - ten przepis jest dla Ciebie. Wysoka temperatura oznacza pieczenie w 60-90 sekund, więc ciasto musi być stosunkowo suche (niska hydracja), a w składzie nie może być oliwy ani cukru - te składniki spalą się w ekstremalnym cieple.
Przepis na ciasto na pizzę neapolitańską - domowy piekarnik
Nie masz pieca do pizzy? Spokojnie - w domowym piekarniku też zrobisz świetną pizzę. Kluczowa różnica: wyższa hydracja (więcej wody), bo w temperaturze 250-275°C pizza piecze się 5-7 minut i woda odparowuje wolniej. Możesz też dodać odrobinę oliwy - przy niższej temperaturze nie spali się, a nada ciastu elastyczność.
Rozpuść drożdże w wodzie. Dodaj mąkę, mieszaj. Po 5 minutach dodaj sól i oliwę
Wyrabiaj 10-15 minut. Ciasto będzie bardziej klejące niż wersja do pieca - to normalne przy wyższej hydracji
Przykryj, fermentuj 24h w temperaturze pokojowej lub 48-72h w lodówce
Podziel na 4 kulki po ~280 g. Wyciągnij z lodówki 2-3h przed pieczeniem
Rozciągnij ręcznie na pizzę nieco większą niż do pieca Ooni
Pieczenie w domowym piekarniku:
Rozgrzej piekarnik na maksymalną temperaturę (250-275°C) przez minimum 45-60 minut z kamieniem lub stalą do pizzy w środku
5 minut przed pieczeniem włącz grill (górna grzałka) - to kluczowy krok, który daje efekt zbliżony do profesjonalnego pieca
Piecz 5-7 minut, aż brzegi się zarumienią, a spód będzie chrupiący
Jeśli nie masz kamienia/stali - odwrócona blacha do pieczenia też zadziała, ale efekt będzie słabszy
Przepis na pizzę rzymską tonda - cienka i chrupiąca
Pizza romana tonda to przeciwieństwo neapolitańskiej - cienka jak papier, chrupiąca, bez grubych brzegów. Włosi w Rzymie nazywają ją też "scrocchiarella" od dźwięku chrupania. Kluczem jest niska hydracja (55%) i słabsza mąka - ciasto jest twarde, łatwe do rozwałkowania i po upieczeniu przypomina chrupiący krakers.
Wyrabiaj jak ciasto neapolitańskie. Będzie twardsze i mniej elastyczne - to normalne
Fermentuj 24-48h w lodówce
Podziel na kulki. Tu możesz użyć wałka - rozwałkuj bardzo cienko (2-3 mm). Ciasto powinno być prawie przezroczyste
Piecz w piekarniku na 250-300°C przez 4-6 minut. W piecu Ooni: 2-3 minuty (niższa temperatura niż neapolitańska, żeby nie spaliła się tak cienka pizza)
Rzymska tonda jest idealna dla osób, które wolą chrupiącą pizzę bez "chlebowego" ciasta. Dodatki kładź oszczędnie - cienkie ciasto nie udźwignie dużo sosu i sera.
Przepis na pizzę al taglio - na blachę, rzymska puszysta
Pizza al taglio (po włosku "krajona") to pizza na blasze, którą w Rzymie kupujesz na wagę i kroisz nożyczkami. Jest gruba, puszysta, pełna dużych bąbli powietrza i niesamowicie lekka mimo swojego rozmiaru. To styl wymagający najwyższej hydracji i najdłuższego wyrastania.
1 g suchych drożdży (0.2% - mniej drożdży, bo długie wyrastanie)
20 ml oliwy z oliwek (do ciasta + do blachy)
Przygotowanie:
Rozpuść drożdże w wodzie. Dodaj mąkę, mieszaj łyżką (ciasto będzie za mokre na ręczne wyrabianie). Po 10 minutach dodaj sól
Wykonaj technikę "stretch and fold" - co 30 minut przez 2 godziny rozciągaj ciasto w misce i składaj na siebie (4-6 razy łącznie). To buduje gluten bez wyrabiania
Przykryj i włóż do lodówki na 48-72 godziny. To kluczowy krok - długa zimna fermentacja daje smak i strukturę
Wyciągnij ciasto 2h przed pieczeniem. Obficie posmaruj blachę oliwą
Delikatnie przełóż ciasto na blachę. Nie rozciągaj siłą - pozwól ciężarowi ciasta zrobić robotę. Zostaw na 30 minut, potem delikatnie rozciągnij palcami do krawędzi blachy. Jeśli się kurczy, daj mu kolejne 15 minut
Piecz 20-25 minut w 220-240°C. Najpierw 10 minut samego ciasta (focaccia-style), potem dodaj sos i dodatki na kolejne 10-15 minut
Manitoba Oro (W390) daje ciasto, które wchłonie jeszcze więcej wody (nawet do 85%), ale jest trudniejsze w obróbce. Na start polecamy Nuvola z hydracją 78% - efekt jest spektakularny, a ciasto łatwiejsze do opanowania. Więcej o różnicach między tymi mąkami przeczytasz w naszym przewodniku po mące Manitoba.
Jaka mąka do pizzy? Porównanie mąk Caputo
Wybór mąki to najważniejsza decyzja przy robieniu pizzy. Oto krótkie porównanie mąk Caputo, które mamy w Delikatesy Vininova:
Nie wiesz, od czego zacząć? Caputo Pizzeria to najbezpieczniejszy wybór na start - sprawdzi się zarówno w domowym piekarniku, jak i w piecu do pizzy. Więcej o poszczególnych mąkach przeczytasz w naszym przewodniku po mąkach Caputo.
Jaki sos na pizzę?
Prosty sos to podstawa. Nie gotuj go - na prawdziwą włoską pizzę sos nakładasz na surowo, a piecze się razem z ciastem.
Wymieszaj - gotowe. Nie dodawaj czosnku, oregano ani innych przypraw do sosu na pizzę margheritę. Prawdziwy włoski sos to po prostu dobre pomidory z odrobiną soli. Jeśli chcesz sos z większą teksturą, sięgnij po pulpę. Jeśli wolisz gładki - użyj passaty. Więcej o różnicach przeczytasz w naszym przewodniku po pulpie pomidorowej.
Szukasz gotowego rozwiązania? Pomi sos do pizzy to wygodna alternatywa - wystarczy otworzyć i rozsmarować. Więcej wariantów sosu - od klasycznego pomidorowego po pesto i białe sosy - znajdziesz w naszym poradniku o sosie do pizzy.
Do pizzy neapolitańskiej potrzebujesz nie tylko dobrego ciasta, ale i najlepszych pomidorów - sprawdź nasz artykuł o pomidorach San Marzano DOP.