Fot. Shixart1985, Wikimedia Commons, CC BY 2.0
Sunquick to butelka, którą większość z nas kojarzy z dzieciństwa: pomarańczowy koncentrat, który mama lała na dno szklanki, dolewała wody i wychodził z tego "sok". Marka wraca na półki i do koszyków, ale wokół niej narosło sporo pytań: ile tego lać, ile w tym naprawdę owoców, ile cukru, czym różni się od soku z kartonu i do czego poza zwykłym napojem da się go użyć. Ten poradnik odpowiada po kolei, na podstawie etykiet butelek, które stoją w Delikatesach Vininova: pomarańcza, pomarańcza z brzoskwinią, pomarańcza z mango, mango, marakuja i owoce tropikalne.
Co to jest Sunquick i czym różni się od soku?
Sunquick to koncentrat napoju owocowego. Produkuje go duńska firma Co-Ro, ta sama, która robi lody wodne Sun Lolly. Koncentrat to gęsty, słodki syrop na bazie cukru, wody i soku albo przecieru owocowego z koncentratu, który przed wypiciem trzeba rozcieńczyć wodą. Nie jest to sok ani nektar, i producent nigdzie tak tego nie nazywa - na etykiecie stoi "koncentrat napoju o smaku pomarańczowym".
Różnica wobec soku z kartonu jest prosta. Sok 100% to w całości owoc, bez dodatku cukru, i ma około 45 kcal na 100 ml. Nektar to sok rozcieńczony wodą i dosłodzony, zwykle 25-50% owoców. Sunquick to trzecia kategoria: po rozcieńczeniu dostajesz napój, w którym owoców jest kilka procent, a słodycz pochodzi głównie z cukru. W zamian masz smak, który nie jest ani kwaśny, ani cierpki, i cenę za litr gotowego napoju wielokrotnie niższą niż sok. To uczciwy układ, pod warunkiem, że wiesz, co kupujesz.
Jak rozcieńczać Sunquick i ile napoju wychodzi z butelki?
Producent podaje proporcję 1 do 9: jedna część koncentratu na dziewięć części wody. W praktyce to około 25-30 ml koncentratu na szklankę 250 ml, czyli mniej więcej dwie łyżki stołowe. Z butelki 700 ml wychodzi w ten sposób ponad 7 litrów gotowego napoju - stąd napis "ponad 7 litrów" na etykiecie.
Proporcja 1:9 to punkt wyjścia, nie dogmat. Smaki z przecierem, jak Sunquick mango, są gęstsze i bardziej intensywne, więc wielu osobom wystarczy 1:10 albo 1:12. Z kolei do wody gazowanej warto dać odrobinę więcej koncentratu, bo bąbelki "rozrzedzają" smak. Najprościej nalać koncentrat na dno szklanki, dolać wodę i spróbować - jeśli jest za słodko, dolewasz wody, i tyle. Dwie rzeczy, które warto zapamiętać: koncentrat dobrze wstrząśnij przed użyciem, bo przecier osiada na dnie, i mieszaj go z zimną wodą, bo w ciepłej smak robi się płaski.
Ile owoców i ile cukru jest w Sunquicku?
To pytanie, na które etykieta odpowiada wprost, tylko trzeba ją przeczytać. W Sunquick pomarańcza jest 13% soku pomarańczowego z koncentratu i 12% soku cytrynowego z koncentratu, razem 25% soków. W wersji mango jest 22% puree z mango i 3% soku jabłkowego. W owocach tropikalnych 25% to mieszanka soku ananasowego, pomarańczowego, z passiflory oraz przecierów z mango, bananów i moreli. Pierwsze miejsce na liście składników zajmuje zawsze cukier, drugie woda.
Cukru jest 75-77 g na 100 ml koncentratu, a kalorii 325-329 kcal. Brzmi groźnie, ale to wartości dla syropu, którego nikt nie pije prosto z butelki. Po rozcieńczeniu 1:9 w szklance napoju zostaje około 7,5 g cukru i 32 kcal na 100 ml. Dla porównania: sok pomarańczowy ma około 9-10 g cukru na 100 ml (naturalnego, z owocu), cola około 10,5 g, a lemoniada ze sklepu 8-11 g. Sunquick po rozcieńczeniu jest więc mniej słodki niż sok i napoje gazowane, ale to nadal napój z cukrem, a nie woda z owocem. Jeśli chcesz mniej cukru, po prostu rozcieńczaj mocniej - 1:12 daje około 5,5 g na 100 ml i nadal wyraźny smak.
Co jeszcze jest w składzie i na co uważać?
Poza cukrem, wodą i owocami w składzie są cztery grupy dodatków. Regulator kwasowości (kwas cytrynowy i cytryniany potasu) nadaje napojowi orzeźwiającą kwaskowatość. Stabilizatory (guma celulozowa, guma guar, pektyny) trzymają przecier w zawiesinie, żeby koncentrat nie rozwarstwiał się w butelce. Barwnikiem jest beta-karoten, czyli ten sam pomarańczowy pigment, który jest w marchewce. Przeciwutleniacz to kwas askorbinowy, czyli witamina C.
Dwie rzeczy wymagają uwagi. Po pierwsze konserwanty: pirosiarczyn lub wodorosiarczyn sodu i sorbinian potasu. Siarczyny są alergenem i muszą być wyróżnione na etykiecie - osoby z astmą i nadwrażliwością na siarczyny powinny tego unikać. Po drugie, w składzie stoi "środki aromatyzujące zawierające substancje z mleka". To nie jest błąd: część aromatów jest nośona na składnikach mlecznych i producent uczciwie to deklaruje. Dla większości osób bez znaczenia, ale przy alergii na białko mleka (nie przy nietolerancji laktozy, bo ilości są śladowe) trzeba to wiedzieć. Sunquick nie ma za to sztucznych słodzików ani sztucznych barwników, co odróżnia go od wielu tańszych syropów do rozcieńczania.
Który smak Sunquick wybrać?
W sklepie stoi sześć smaków i różnią się bardziej, niż sugeruje podobna etykieta. Klasyczna pomarańcza jest najbardziej kwaskowata, bo ma prawie tyle samo soku cytrynowego co pomarańczowego - to smak "ten z dzieciństwa", najlepszy do zimnej wody i do gazowanej. Pomarańcza z brzoskwinią jest łagodniejsza i słodsza, dobra dla dzieci, które pomarańczę uważają za zbyt kwaśną. Pomarańcza z mango to kompromis między kwaskowatością cytrusa a gęstością przecieru.
Smaki na bazie przecieru to inna liga. Mango jest gęste, aksamitne i po rozcieńczeniu przypomina lekki nektar - to też najlepszy smak do koktajli i sorbetów. Marakuja jest najbardziej "dorosła": wyraźnie kwaśna, aromatyczna, świetna do wody gazowanej i do drinków z prosecco. Owoce tropikalne to mieszanka sześciu owoców, najbardziej słodka i najbardziej uniwersalna, jeśli kupujesz jedną butelkę dla całej rodziny. Na start do rodziny z dziećmi polecam pomarańczę z brzoskwinią, na domowy bar marakuję, do deserów mango.
Do czego jeszcze użyć Sunquicka poza napojem?
Koncentrat to w gruncie rzeczy owocowy syrop, więc nadaje się wszędzie tam, gdzie użyłbyś syropu. Kilka sprawdzonych zastosowań:
-
Mrożona herbata. Zaparz mocną czarną herbatę, ostudź, dodaj łyżkę koncentratu pomarańczowego na szklankę i lód. Wychodzi lepiej niż ice tea z butelki i bez połowy cukru.
-
Domowe lody wodne. Rozcieńcz 1:6 (gęściej niż do picia, bo mróz tłumi smak i słodycz), wlej do foremek i zamroź. Mango i owoce tropikalne wychodzą najlepiej. O gotowych lodach do zamrażania tego samego producenta piszę w tekście Lody wodne - jakie wybrać i jak je przygotować.
-
Drinki i aperitivo. Łyżka marakui lub pomarańczy w kieliszku prosecco daje bezalkoholową lub lekką wersję bellini; z wodą gazowaną, lodem i plasterkiem cytryny wychodzi orzeźwiający bezalkoholowy spritz. Więcej pomysłów na włoski wieczór w tekście Aperitivo po włosku - co to jest i co podać do drinka.
-
Sosy i glazury. Koncentrat pomarańczowy z łyżką sosu sojowego i odrobiną imbiru to szybka glazura do kurczaka i łososia. Mango z chili i limonką daje sos do krewetek. Tu przyda się też sok z cytryny lub limonki w butelce, żeby zrównoważyć słodycz.
-
Desery. Łyżeczka do jogurtu naturalnego, polewa do naleśników i serników, baza sorbetu (rozcieńcz 1:4, zamroź, zmiksuj).
Jak przechowywać Sunquick i jak długo jest dobry?
Zamknięta butelka PET stoi w szafce przez wiele miesięcy - wysoka zawartość cukru i konserwanty robią swoje, a termin przydatności jest na etykiecie. Po otwarciu trzymaj koncentrat w lodówce i zużyj w ciągu kilku tygodni; nie dlatego, że szybko się psuje, ale dlatego, że traci aromat i może zacząć fermentować, jeśli stoi w cieple. Rozcieńczony napój to już zwykły napój owocowy: w lodówce, w zamkniętym dzbanku, dwa-trzy dni. Nie przygotowuj go na zapas na cały tydzień.
Jeszcze jedna praktyczna uwaga: 700 ml koncentratu zajmuje w lodówce tyle miejsca, co jedna butelka wody, a zastępuje siedem kartonów napoju. To ten argument, dla którego Sunquick kupuje się do domu z dziećmi, na działkę i do biura.
Czy Sunquick jest zdrowy?
Uczciwa odpowiedź: to napój słodzony cukrem, więc nie jest to produkt zdrowotny i nie zastępuje owoców ani soku. Ma za to kilka cech, które stawiają go wyżej niż większość syropów i napojów gazowanych: prawdziwy sok lub przecier w składzie, naturalny barwnik, brak słodzików, mniej cukru na 100 ml po rozcieńczeniu niż w soku i coli, i pełna kontrola nad tym, jak słodki ma być napój - bo to ty decydujesz o proporcji. Dla dziecka, które nie chce pić wody, Sunquick rozcieńczony 1:12 jest rozsądniejszym kompromisem niż karton nektaru. Dla dorosłego to przede wszystkim wygodna baza do napojów, drinków i deserów.
Sunquick - co zapamiętać?
- Koncentrat napoju, nie sok: cukier i woda na pierwszych miejscach, 22-25% soku lub przecieru.
- Rozcieńczaj 1:9 (2 łyżki na szklankę), mocniej, jeśli chcesz mniej cukru. Z butelki 700 ml wychodzi ponad 7 litrów.
- Po rozcieńczeniu około 7,5 g cukru i 32 kcal na 100 ml - mniej niż sok i cola.
- Uwaga na siarczyny i śladowe składniki mleka w aromatach, jeśli masz alergię.
- Pomarańcza do wody, brzoskwinia dla dzieci, marakuja do drinków, mango do deserów, owoce tropikalne na jedną butelkę dla wszystkich.
- Po otwarciu do lodówki, rozcieńczony napój zużyj w 2-3 dni.
Wszystkie sześć smaków w butelkach 700 ml znajdziesz w Delikatesach Vininova, w kolekcji Sunquick oraz w kolekcji soki i syropy.
